Technische definitie
Nitriet is een meting van de concentratie van opgeloste nitrietionen (NO₂⁻) in het water van het verwarmingssysteem, uitgedrukt in milligram per liter (mg/L).
Nitriet is een reactief stikstofhoudend ion en verschilt chemisch van nitraat (NO₃⁻). Het kan als tussenproduct ontstaan bij omzettingen tussen verschillende stikstofverbindingen en uiteindelijk worden geoxideerd tot nitraat.
In gesloten verwarmingssystemen kan nitriet afkomstig zijn uit het vulwater, verontreiniging, chemische of microbiologische veranderingen in het water, of bepaalde behandelingsformuleringen. Corrosieremmers op basis van nitriet werden van oudsher in sommige gesloten verwarmings- en koelsystemen gebruikt, hoewel veel moderne behandelingsproducten speciaal zonder nitriet zijn samengesteld. Fernox erkent zelf de aanwezigheid van nitriethoudende behandelingsproducten in zijn technische richtlijnen; DS-10 mag bijvoorbeeld niet worden gemengd met producten die nitriet bevatten.
De laboratoriumanalyse van Fernox omvat nitriet als een afzonderlijke parameter voor de waterkwaliteit. In de huidige gepubliceerde laboratoriumresultaten van Fernox is nitriet geclassificeerd als “Ter informatie”, en niet gekoppeld aan een universele concentratiegrens voor goed- of afkeuring.
Vereenvoudigde definitie
Nitriet is een opgeloste stikstofverbinding die aanwezig kan zijn in het vulwater of kan worden ingebracht via bepaalde behandelingschemicaliën of veranderingen in het systeemwater.
Door nitriet te testen, krijg je een duidelijker beeld van de waterchemie en de behandelingsgeschiedenis van het systeem. Een onverwacht niveau kan erop wijzen dat het water is veranderd of dat er mogelijk een nitriethoudende chemische stof aanwezig is.
Nitriet is nuttig omdat het informatie kan geven over de chemische behandeling, verontreiniging en veranderende chemie van het water in het verwarmingssysteem. Fernox Laboratories kan bij analytische tests ook stikstofverbindingen zoals nitraat en nitriet bepalen.
Een afwijkende of onverwachte nitrietuitslag kan wijzen op:
De aanwezigheid van een corrosie-inhibitor met nitriet of een ander behandelingsmiddel.
Resten van behandelingsmiddelen van een eerdere behandelingsmethode.
Toevoeging van een andere chemische stof of waterbron.
Veranderingen in de stikstofchemie van het systeemwater.
Chemische of microbiologische omzetting van andere stikstofhoudende verbindingen.
Verontreiniging die is ontstaan tijdens het vullen, onderhouden of repareren.
Een aanzienlijk verschil tussen het circulerende systeemwater en het oorspronkelijke vulwater.
Als er een bekende inhibitor op basis van nitriet wordt gebruikt, kan de nitrietconcentratie mogelijk nuttige informatie geven over de aanwezigheid of verdunning van die behandeling. Omgekeerd kan een aanzienlijke nitrietconcentratie aanleiding geven tot nader onderzoek naar de herkomst ervan als de verwachte behandeling geen nitriet bevat. Er zijn moderne warmteoverdrachtsvloeistoffen voor gesloten systemen verkrijgbaar met inhibitorpakketten die expliciet nitrietvrij zijn. Dit laat zien dat de verwachte uitslag sterk afhangt van de gebruikte behandelingschemie.
Nitriet is chemisch ook minder geoxideerd dan nitraat en kan door oxidatie in nitraat worden omgezet. Het vergelijken van nitriet en nitraat samen kan daarom meer bruikbare diagnostische informatie opleveren dan wanneer je elke meting afzonderlijk bekijkt.
Het testen op nitriet kan daarom helpen bij:
Het karakteriseren van de algehele chemische vingerafdruk van het systeemwater.
Het vergelijken van circulerend water met het oorspronkelijke vulwater.
Het identificeren van mogelijke behandelingschemicaliën.
Het opsporen van onverwachte veranderingen in de waterchemie.
Het ondersteunen van onderzoeken naar verontreiniging of een ongebruikelijke stikstofchemie.
Context bieden voor andere parameters, zoals nitraat, geleidbaarheid en metingen die verband houden met inhibitoren.
In het gepubliceerde laboratoriumvoorbeeld van Fernox werden nitraat en nitriet afzonderlijk gemeten en werd elk geclassificeerd als ‘Ter informatie.’
Nitriet moet daarom vooral worden beschouwd in samenhang met parameters zoals nitraat, geleidbaarheid, pH, molybdaat, molybdeen, fosfor, boor en andere indicatoren die verband houden met behandelingen bij het beoordelen van de algehele toestand en behandelingsgeschiedenis van het systeem.
Nitriet moet doorgaans niet op zichzelf worden beoordeeld, en de aanwezigheid ervan wijst niet automatisch op een probleem met het verwarmingssysteem.
De betekenis van een nitrietresultaat hangt sterk af van het behandelingsproduct, het vulwater en de geschiedenis van het systeem. In een systeem dat doelbewust is behandeld met een inhibitor die nitriet bevat, kan een meetbare concentratie worden verwacht. In een systeem waarin geen nitriethoudend product is gebruikt, kan een onverwacht resultaat aanleiding zijn voor nader onderzoek.
De momenteel gepubliceerde laboratoriumgegevens van Fernox classificeren nitriet als “Ter informatie”, wat betekent dat er in die analyse geen universele Fernox-grenswaarde voor goed- of afkeuring wordt toegepast op deze parameter.
Het is ook belangrijk om onderscheid te maken tussen nitriet en nitraat:
Nitriet (NO₂⁻) is een reactiever, intermediair stikstofdeeltje.
Nitraat (NO₃⁻) is de sterker geoxideerde vorm en is doorgaans chemisch stabieler in zuurstofrijk water. Nitriet kan worden geoxideerd tot nitraat.
De twee metingen houden dus verband met elkaar, maar zijn niet onderling uitwisselbaar.
De nuttigste interpretatie krijg je door nitriet te vergelijken met het oorspronkelijke resultaat van het vulwater, de nitraatconcentratie, bekende behandelingsproducten, eerdere laboratoriumresultaten en de bredere chemische samenstelling van het systeemwater.
